Κρουσώνας Ηρακλείου

Το γραφικό χωριό του Κρουσώνα βρίσκεται στους ανατολικούς πρόποδες του ξακουστού και πολυτραγουδισμένου Ψηλορείτη σε απόσταση 21 χλμ. από το Ηράκλειο. Είναι ορεινό χωριό σε υψόμετρο 460 μ., κτισμένο αμφιθεατρικά και κατά την περίοδο του χειμώνα δίνει την δυνατότητα στους επισκέπτες του να συναντήσουν χιόνι.

Σημαντικό χαρακτηριστικό της περιοχής του Κρουσώνα είναι η απότομη μετάβαση που πραγματοποιείται, μέσα σε λίγα χιλιόμετρα, από τις χαμηλές, ήπιες και καλλιεργημένες κοιλάδες στις ψηλές και τραχιές κορυφές του Κουδουνιού (1860μ.), του Γούρνου (1292μ.) και του Βοσκερού (1119μ.) που ανήκουν στον ορεινό όγκο του Ψηλορείτη.


Οι κάτοικοι της περιοχής ασχολούνται κυρίως με τα αμπέλια, τους ελαιώνες, τα οπωροφόρα δεντρα, καθώς και με την κτηνοτροφία αιγοπροβάτων. Αξιοσημείωτο είναι πως στο οροπέδιο του Κρουσώνα, σε υψόμετρο 1200 μ., καλλιεργούνται 300.000 αχλαδιές και μηλιές.

Στον Κρουσώνα δραστηροποιείται ο Γυναικείος Συνεταιρισμός που παράγει μεγάλη ποκιλία προϊόντων αρτοποιίας και ζαχαροπλαστικής με ντόπια υλικά και παραδοσιακές τοπικές συνταγές. Στο χωριό υπάρχουν τρεις παλιές πέτρινες βρύσες, η πάνω παλιά βρύση, η κάτω παλιά βρύση και το βρυσάκι, οι οποίες υδροδοτούσαν την περιοχή μέχρι το 1900 και οι οποίες διατηρούνται σε καλή κατάσταση μέχρι σήμερα.

Η ύπαρξη του Κρουσώνα βεβαιώνεται από διάφορα ιστορικά στοιχεία, από τα πολύ παλιά, στα οποία αναφέρεται τουλάχιστον επτακόσια χρόνια πριν. Η ονομασία του χωριού οφείλεται κατά μία εκδοχή που θεωρείται και η επικρατέστερη και η οποία συμφωνεί με την ντόπια παράδοση ότι το όνομα Κρουσώνας υφίστατο ως αρχαίο τοπωνύμιο. Κατά την παράδοση αυτή, στην περιοχή γίνοταν αγώνες των αρχαίων κατοίκων, των Κουρητών. Στην διάρκεια των αγώνων οι κρούσεις (κτυπήματα) των όπλων και των ασπίδων ήταν έντονες, με αποτέλεσμα να δοθεί το όνομα Κρούσωνας δηλαδή ο τόπος των κρούσεων. Αλλη εκδοχή αναφέρει ότι ο Κρουσώνας είναι μέρος που συχνάζουν κουρσάροι.

Τα τελευταία χρόνια άρχισε να αναπτύσει τουριστικά δίνοντας προτεραιότητα στις ήπιας μορφής τουρισμού.
Ακόμη στον οικισμό λειτουργούν αρκετές παραδοσιακές ταβέρνες όπου θα γευθείτε νόστιμες λιχουδιές της ορεινής Κρήτης, από αγνά προϊόντα όπως κρέατα και τυροκομικά, λαχασνικά, φρούτα και περίφημο κρασί.

Αν επισκεφθείτε την Ιερά Μονή της Αγίας Ειρήνης θα έχετε την ευκαιρία να θαυμάσετε αλλά και να αγοράσετε εξαιρετικά χειροποίητα εργόχειρα, μοναδικά δημιουργήματα των καλογριών. Επίσης στο χώρο του μοναστηριού λειτουργεί πωλητήριο όπου μπορείτε να προμηθευτείτε διάφορα θρησκευτικά ενθυμήματα και αναμνηστικά δώρα.


Εξορμήσεις από τον Κρουσώνα

Με ορμητήριο τον Κρουσώνα και με χρήση των μέσω μαζικής μεταφοράς ή με δικό σας μεταφορικό μέσο, μπορείτε να επισκεφτείτε πολλά ενδιαφέροντα μέρη:
  • Τη Μονή της Αγίας Ειρήνης πολύ γνωστή σε όλη την Κρήτη
  • Το Μελισσοχάρακα που παρουσιάζει μεγάλο γεωλογικό ενδιαφέρον
  • Το Δάσος Βρωμονερού με τους πρίνους και χώρο δασικής αναψυχής
  • Το πλούσιο σε οπωροφόρα δέντρα οροπέδιο Λιβάδι
  • Το σπήλαιο Σάρχου που είναι περισσότερο γνωστό ως σπήλιος και χώνος Σάρχου
  • Τον Αρχαιολογικό χώρο της Κνωσού
  • Το Φόδελε όπου βρίσκεται το μουσείο του Δομίνικου Θεοτοκόπουλου - El Greco
  • Το σπήλαιο Γεροντόσπηλιος στο Μελιδόνι με την ιδιαίτερη ιστορία του και την εκπληκτικό γεωλογικό πλούτο που παρατηρείται σε αυτό
  • Το Ιστορικό Μουσείο Κρήτης στο Ηράκλειο
  • Το Αρχαιολογικό Μουσείο Ηρακλείου


Πολιτιστικές και θρησκευτικές εκδηλώσεις στην περιοχή:

Ολο το έτος οι κάτοικοι της περιοχής πραγματοποιούν πολιτιστικές εκδηλώσεις και τιμούν τους Αγίους τους με διάφορες θρησκευτικές όπως.

  • Στον Κρουσώνα τον εορτασμό του Αγίου Χαραλάμπου στις 10 Φεβρουαρίου
  • Ο Αγιος Γεώργιος που εορτάζεται στις 23 Απριλίου ή την επομένη ημέρα του Πάσχα
  • Ο εορτασμός της Αγίας Ειρήνης στις 5 Μαϊου όπου γίνεται πανηγύρι
  • Ο Αϊ Γιάννης ο ψηλός στις 8 Μαϊου πάνω από την Αγία Ειρήνη που αποτελεί κτηνοτροφική γιορτή και όλοι οι επισκέπτες απολαμβάνουν τα κεράσματα .
  • Τέλη Μαϊου με αρχές Ιουνίου γίνονται οι κουρές (κούρεμα προβάτων) κάθε χρόνο στον Κρουσώνα, στα μητάτα των κτηνοτρόφων, έχουν πανηγυρικό χαρακτήρα (ψήσιμο αντικριστού κρέατος, προσφορά τυροκομικών προϊόντων, άφθονου κρασιού και παραδοσιακού γλεντιού) και προσελκύουν πολλούς επισκέπτες
  • Την ημέρα του Αϊ Γιάννη του Προδρόμου, 24 Ιουνίου, ανοίγουν τον κλείδωνα οι νέοι και οι νέες στα χωριά Κρουσώνα και Σάρχο με παραδοσιακό γλέντι και μαντινάδες
  • Η Παναγιά η Κερά γιορτάζει την ημέρα της Κοιμήσεως της Θεοτόκου στις 15 Αυγούστου
  • Η μονή Ιερουσαλήμ στο Λουτράκι τιμάται στις 21 Νοεμβρίου των Εισοδίων της Θεοτόκου
  • Στις 3 Νοεμβρίου στην γιορτή της Ανακομιδής Λειψάνων του Αγίου Γεωργίου ο σύλλογος κρασοκαταναλωτών ανοίγει τα κρασοβαρέλια και δοκιμάζουν το καινούριο με παραδοσιακό γλέντι στην θέση Πρινικέφαλα
  • Στις 14 Σεπτεμβρίου στο Σάρχο, στον εορτασμό του Τίμιου Σταύρου (Πολιούχος χωριού) γίνεται πανηγύρι όπου πολύς κόσμος το επισκέπτεται κάθε χρόνο.
  • Την Μεγάλη Παρασκευή στο Σάρχο κατά την περιφορά του επιταφίου σε δυο πλατείες του χωριού οι νέοι έχουν φτιάξει ομοιώματα του Ιούδα, κρεμασμένα σε μεγάλους σωρούς με ξύλα τα οποία καίγονται κατά το πέρασμα του επιταφίου
  • Επίσης το ίδιο διάστημα στο Σάρχο, ο πολιτιστικός σύλλογος διοργανώνει διήμερο παραδοσιακών εκδηλώσεων στη γιορτή του Κερασιού (προσφορά κερασιών, ξεναγήσεις στο σπήλαιο Χώνος, στο Λαογραφικό Μουσείο, στην βιβλιοθήκη στον Νερόμυλο)
  • Στα μέσα Αυγούστου κάθε χρόνο γίνεται το ετήσιο μνημόσυνο των 42 πεσόντων της Γερμανικής κατοχής με επίσημο χαρακτήρα (το χωριό Σάρχος έχει χαρακτηριστεί Μαρτυρικό Χωριό)
  • Στις Κορφές πραγματοποιείται ο εορτασμός της Ζωοδόχου Πηγής την πρώτη Παρασκευή μετά το Πάσχα, όπου γίνεται πανηγύρι στην Παναγία την Καβαλαρά
  • Η γιορτή Σουλτανίνας τον Αύγουστο όπου διοργανώνεται και ο παγκρήτιος διαγωνισμός μαντινάδας